Archief

Ik ben genezen!

Het wordt tijd om een bekentenis te doen. Kort geleden ben ik genezen van een virus. Daar schrikt u van? Toch bestaat de kans dat u deze ziekte ook met u meedraagt, zonder dat u het weet! Jarenlang leed ik aan ‘passivitis'. De symptomen waren duidelijk aanwezig. Ik had zoals velen de neiging om in mijn teksten vaak de lijdende of passieve vorm te gebruiken. Het maakte mijn teksten daarmee stijf en onpersoonlijk. Dat behoort gelukkig tot het verleden. Nu trekken mijn teksten de aandacht, lezen ze lekker weg en spreken ze meer tot de verbeelding.

Benieuwd hoe u uw teksten actiever, vlotter, persoonlijker en krachtiger kunt maken? Vergelijk onderstaande teksten dan eens met elkaar!

Passief
Door alle roddeljournalisten wordt er al maanden druk gespeculeerd welke artiesten worden verwacht als gast tijdens de concerten van de Toppers op 27, 28 en 29 mei. Veel namen werden al genoemd, maar vandaag werd bekendgemaakt dat dit jaar Jan Smit, Glennis Grace, Los Angelos the Voices en Leonie Meijer worden verwacht in de Amsterdam Arena. Ook door de uiteindelijke winnaar van ‘Op zoek naar de 5e Topper', wordt een optreden verzorgd in de gigantische productieshow.

Actief
Roddeljournalisten speculeren al maanden welke artiesten een gastoptreden geven tijdens de concerten van de Toppers op 27, 28 en 29 mei. Vele namen passeerden de revue, maar sinds vandaag weten we dat Jan Smit, Glennis Grace, Los Angelos the Voices en Leonie Meijer optreden in de Amsterdam Arena. Ook de uiteindelijke winnaar van ‘Op zoek naar de 5e Topper' verdient een plaats in de gigantische productieshow.

Ziet u dat actieve zinnen prettiger lezen, korter en duidelijker zijn? Actief schrijven is dus zeker zinvol. Dat is makkelijk gezegd, maar: hoe geneest u van ‘passivitis'? Hieronder het recept voor een goed medicijn:

De lijdende vorm omzetten
Het pijnlijkste aan ‘passivitis' is de lijdende vorm. U herkent die aan een vorm van het werkwoord ‘worden' of ‘zijn' in combinatie met een voltooid deelwoord en een zinsdeel met ‘door' (de zogenaamde ‘door-bepaling'). Een voorbeeld: ‘Het rapport wordt opgesteld door de communicatieadviseur'. Genezing geschiedt zeer eenvoudig. U schrapt namelijk het woord ‘door' en maakt van de door-bepaling het onderwerp. Dit maakt de zin meteen directer en persoonlijker: ‘De communicatieadviseur stelt een rapport op'.

Een alternatieve vorm van genezing is het kiezen voor een andere manier van formuleren. Gebruik eens andere woorden in de zin. ‘Het rapport wordt binnen drie dagen per e-mail naar u verstuurd', wordt dan bijvoorbeeld: ‘U ontvangt het rapport binnen drie dagen per e-mail'.

Een keer hoesten is niet erg
Af een toe een lijdende vorm blijven gebruiken is helemaal niet erg. Bijvoorbeeld wanneer je niet weet wie de handelende persoon is: ‘Er is een rapport opgesteld'. Een andere reden kan zijn om de handelende persoon bewust niet te benadrukken, maar de zaak zelf. Om het voorbeeld van hierboven nog eens aan te halen: ‘Het rapport is opgesteld door de communicatieadviseur'. Ook voor het beter op elkaar laten aansluiten van zinnen komt de lijdende vorm soms van pas: ‘Zij lazen het rapport dat vorige week werd opgesteld door de communicatieadviseur'.

De passieve vorm is dus niet altijd fout. Waar het om gaat is dat u zich realiseert dat veelvuldig gebruik van de lijdende vorm uw teksten saai en onpersoonlijk maakt. Laat de lezer dus niet onnodig lijden en genees uzelf – net als ik – van de ‘passivitis'!

 

Annemieke van Egmond – Communicatieadviseur BOOM